Фракциямизнинг бугунги йиғилишида Ўзбекистон Республикаси Инсон ҳуқуқлари бўйича вакилининг (омбудсманнинг) 2025 йилдаги фаолияти тўғрисидаги маърузаси кўриб чиқилди. Маъруза инсон ҳуқуқлари соҳасида давлат органлари томонидан амалга оширилаётган ишлар, фуқаролар мурожаатлари билан ишлаш ҳолати, шунингдек, тизимда мавжуд муаммоларни қамраб олгани билан аҳамиятлидир. Шу билан бирга, мухолифат фракцияси ушбу ҳужжатда бир қатор муҳим масалалар етарли даражада очиб берилмаганини қайд этган ҳолда ўз фикрларини билдириб ўтди.
Хусусан, депутат Д.Мамажановага кўра, омбудсман институтининг мустақиллиги ва таъсирчанлигини кучайтириш, унинг хулосалари давлат органлари учун мажбурий аҳамият касб этишини таъминлаш долзарб вазифа бўлиб қолмоқда.
Шу билан бирга омбудсманга фуқаролардан келиб тушаётган мурожаатлар сони ошгани, уларнинг тизимли таҳлили олиб борилаётгани айтилиб, ушбу институтнинг жамиятимиз ҳаётига янада чуқур кириб бораётгани таъкидланди.
Навбатдаги муҳокама қилинган «Ўзбекистон Республикасининг Жиноят, Жиноят-процессуал кодексларига ҳамда Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексига гиёҳвандлик воситалари, психотроп ва кучли таъсир қилувчи моддаларнинг ноқонуний муомаласи учун жавобгарликни такомиллаштиришга қаратилган қонун лойиҳаси юзасидан ўзининг принципиал позициясини билдиради.
Фракция гиёҳвандликка қарши курашиш зарурлигини тўлиқ қўллаб-қувватлаган ҳолда, жавобгарлик чораларини кучайтиришда ижтимоий адолат, инсон ҳуқуқлари ва профилактика тамойиллари устувор бўлиши шарт, деб ҳисоблайди. Қонун нормалари фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини чеклашга эмас, балки ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш, даволаш ва ижтимоий реабилитация механизмларини кучайтиришга хизмат қилиши лозим.
Мисол учун депутат С.Имамованинг таъкидлашича, гиёҳвандликка мойил шахсларни жиноятчи сифатида эмас, аввало ижтимоий муаммога дуч келган фуқаро сифатида кўриш, биринчи марта ҳуқуқбузарлик содир этган шахсларга нисбатан даволаш ва реабилитация чораларини кенгайтириш, профилактика ишлари, айниқса ёшлар ўртасида тарғибот ва тушунтириш механизмларини кучайтириш мақсадга мувофиқ.
Шунингдек, Ф.Шариповнинг фикрича, лойиҳадаги вояга етмаганлар учун бангихона ташкил қилганларга белгиланган санкция иккинчи ўқишга тайёрланганда юмшатилган. Яъни қонун ташаббускорлари таклиф қилган лойиҳада бундай ҳолатда 8 йилдан 10 йилгача қамоқ жазосини назарда тутилган. Лекин иккинчи ўқишга тайёрланган ҳолатда бу 5 йилдан 10 йилгача қилиб белгиланмоқда. Депутат бундай “қилмиш”лар ижтимоий адолат ва миллат генофондига зарар етказиш каби жиддий оқибатларни инобатга олиб мазкур қонун лойиҳасини такомиллаштириш лозим, деган позиция билдирди.
Ўзбекистон Халқ демократик партияси фракцияси сўл ғояларга асослангани учун биринчи навбатда аҳоли манфаатларини ҳимоя қилишда қонунлар ижтимоий адолат принципига тўлиқ мос бўлиши керак деган, қатъий позицияда эканлигини маълум қилди.